Lặn biển nhặt rác, giải cứu san hô vì một Sơn Trà xanh

Từ làm sạch bãi biển đến bảo vệ hệ sinh thái biển

Từ sáng sớm, khu vực ven biển Sơn Trà đã trở nên nhộn nhịp với sự tham gia của hơn 1.200 tình nguyện viên đến từ các cơ quan, đơn vị, trường học, câu lạc bộ và nhóm thiện nguyện trên địa bàn thành phố.

Chương trình do Ban Quản lý Bán đảo Sơn Trà và các bãi biển du lịch Đà Nẵng phối hợp với Thành đoàn Đà Nẵng, Hội Sinh viên thành phố và Trường Đại học Thể dục Thể thao Đà Nẵng tổ chức. Đây là hoạt động thường niên nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng trong công tác bảo vệ môi trường, bảo tồn hệ sinh thái tự nhiên và xây dựng hình ảnh du lịch xanh cho thành phố biển.

Sau lễ phát động, lực lượng tình nguyện viên được chia thành nhiều nhóm để triển khai thu gom rác trên các tuyến bãi biển, dọc các tuyến đường lên bán đảo Sơn Trà và khu vực rừng ven biển. Song song với đó là hoạt động tuyên truyền cho du khách về việc hạn chế sử dụng nhựa dùng một lần, không xả rác bừa bãi và không cho động vật hoang dã ăn.

Các tình nguyện viên thu gom rác trên các tuyến bãi biển, dọc các tuyến đường lên bán đảo Sơn Trà và khu vực rừng ven biển

Ông Nguyễn Đức Vũ, Trưởng Ban Quản lý Bán đảo Sơn Trà và các bãi biển du lịch Đà Nẵng cho biết, việc bảo vệ môi trường tại Sơn Trà luôn được đơn vị đặt lên hàng đầu nhằm gìn giữ hệ sinh thái đặc hữu của khu vực.

“Chúng tôi luôn khuyến cáo người dân và du khách khi lên bán đảo Sơn Trà phải mang rác ra khỏi rừng, hạn chế sử dụng các sản phẩm nhựa dùng một lần. Việc bảo vệ môi trường được thực hiện nghiêm ngặt để bảo tồn hệ sinh thái tự nhiên và tránh những tác động tiêu cực đến đời sống động vật hoang dã”, ông Vũ chia sẻ.

Theo ông Vũ, nhiều năm qua, các bãi biển Đà Nẵng liên tục được các tổ chức, tạp chí du lịch uy tín trên thế giới đánh giá là điểm đến hấp dẫn. Tuy nhiên, để giữ vững danh hiệu đó, điều quan trọng nhất là phải duy trì môi trường biển trong lành, chất lượng nước biển ổn định và cảnh quan thiên nhiên sạch đẹp.

“Không chỉ thường xuyên dọn rác bãi biển, chúng tôi muốn hình thành ý thức trách nhiệm của mỗi người dân và du khách đối với môi trường biển. Khi ý thức cộng đồng được nâng cao thì việc bảo vệ môi trường sẽ trở thành hành động tự giác và bền vững”, ông Vũ nhấn mạnh.

Những “chiến binh xanh” dưới đáy biển

Điểm nhấn đặc biệt của chương trình năm nay là hoạt động “Lặn biển nhặt rác, giải cứu san hô” tại khu vực Hòn Sụp, nơi được xem là một trong những khu vực có hệ sinh thái san hô đa dạng của bán đảo Sơn Trà.

Khác với việc thu gom rác trên bờ, hoạt động dưới nước đòi hỏi tình nguyện viên phải có kỹ năng bơi lội và lặn biển tốt. Vì vậy, trong số hơn 200 người đăng ký tham gia, Ban tổ chức chỉ lựa chọn 100 tình nguyện viên đáp ứng các yêu cầu về thể lực và kỹ năng.

Tình nguyện viên lặn sâu nhặt rác dưới đáy biển đều là những người có kỹ năng bơi lội và lặn biển tốt

Ông Bùi Đăng Toản, Bí thư Đoàn Trường Đại học Thể dục Thể thao Đà Nẵng cho biết trước khi tham gia, các tình nguyện viên đều trải qua quá trình tập huấn, kiểm tra kỹ năng và cam kết các điều kiện an toàn.

“Các bạn phải đảm bảo nổi trên mặt nước tối thiểu 2 phút, có khả năng lặn sâu từ 3 đến 4 mét. Sau khi vượt qua phần kiểm tra, tình nguyện viên phải có giấy cam kết về tình trạng sức khỏe, bảo hiểm y tế và các điều kiện liên quan để đảm bảo an toàn trong quá trình thực hiện nhiệm vụ”, ông Toản cho biết.

Ông Bùi Đăng Toản - Bí Thư Đoàn trường Đại Học Thể dục Thể Thao Đà Nẵng

Tại Hòn Sụp, các tình nguyện viên được chia thành từng nhóm. Mỗi nhóm phối hợp chặt chẽ giữa người lặn dưới nước và người hỗ trợ trên mặt biển. Người trực tiếp lặn được trang bị kính lặn, ống thở, chân vịt, túi lưới cùng các dụng cụ chuyên dụng để thu gom rác, cắt bỏ các loại dây câu, lưới đánh cá bị mắc vào rạn san hô.

Các nhóm tình nguyện viên phối hợp chặt chẽ giữa người lặn dưới nước và người hỗ trợ trên mặt biển để thu gom rác

Theo Ban tổ chức, một trong những nguyên tắc quan trọng nhất là tuyệt đối không tác động đến san hô trong quá trình làm nhiệm vụ. Bởi đây là hệ sinh thái rất mong manh, chỉ cần một va chạm mạnh cũng có thể khiến san hô bị tổn thương và mất nhiều năm để phục hồi.

Ít ai biết rằng ý tưởng lặn biển nhặt rác xuất phát từ một lần chèo SUP của ông Bùi Đăng Toản cách đây khoảng ba năm. Trong lúc lặn xuống biển, ông phát hiện nhiều rác thải và lưới đánh cá phủ lên các rạn san hô.

“Tôi thấy rất nhiều rác mắc trên san hô nên đã trao đổi với anh Nguyễn Đức Vũ về ý tưởng tổ chức lực lượng tình nguyện viên lặn biển nhặt rác. Ý tưởng này nhanh chóng nhận được sự đồng thuận và hỗ trợ từ Ban Quản lý Bán đảo Sơn Trà”, ông Toản kể.

Từ hoạt động đầu tiên chỉ thu hút khoảng 250 tình nguyện viên, đến nay chương trình đã phát triển mạnh mẽ với gần 1.500 người tham gia, trở thành một trong những chiến dịch môi trường có sức lan tỏa lớn tại Đà Nẵng.

Chung tay giữ màu xanh cho Sơn Trà

Những nỗ lực bền bỉ suốt nhiều năm qua đang mang lại những tín hiệu tích cực cho môi trường biển Sơn Trà.

Theo ông Nguyễn Đức Vũ, qua các đợt khảo sát và kiểm tra định kỳ, lượng rác dưới đáy biển tại nhiều khu vực đã giảm đáng kể so với trước đây. Đặc biệt, nhiều mầm san hô non đã bắt đầu xuất hiện và phát triển trở lại.

“Trước đây, khu vực đáy biển có khá nhiều rác thải và lưới đánh cá. Tuy nhiên, sau nhiều đợt ra quân làm sạch, lượng rác đã giảm đi rất nhiều. Điều đáng mừng là hiện nay đã xuất hiện những mầm san hô con đang phát triển trở lại”, ông Vũ cho biết.

Lượng rác dưới đáy biển tại nhiều khu vực đã giảm đáng kể so với trước đây

Không chỉ góp phần cải thiện môi trường biển, chương trình còn tạo ra những chuyển biến tích cực trong nhận thức của cộng đồng. Ngày càng nhiều người dân và du khách chủ động tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường, hạn chế sử dụng đồ nhựa dùng một lần và có ý thức hơn trong việc giữ gìn cảnh quan khi đến với Sơn Trà.

Rác được các lực lượng thu gom và mang đến điểm tập kết

Ban tổ chức kỳ vọng mô hình lặn biển nhặt rác, giải cứu san hô sẽ tiếp tục được duy trì và nhân rộng ra nhiều khu vực biển khác trên địa bàn thành phố.

Mỗi túi rác được đưa lên từ đáy biển, mỗi tấm lưới ma được gỡ bỏ khỏi rạn san hô không chỉ giúp làm sạch môi trường mà còn góp phần hồi sinh những hệ sinh thái quý giá dưới lòng đại dương. Đó cũng là cách những người trẻ Đà Nẵng đang chung tay gìn giữ màu xanh của Sơn Trà – lá phổi xanh và biểu tượng sinh thái đặc biệt của thành phố biển.