Hành trình 80 năm từ “tọa độ lửa” đến mạch sống Net Zero

Khu Bảo tồn Thiên nhiên - Văn hóa Đồng Nai (Chiến khu D năm xưa) không chỉ là “địa chỉ đỏ” lưu dấu những trang sử vàng độc lập, mà còn là một bảo tàng sinh thái vô giá đang được bảo vệ bằng tư duy công nghệ bền vững và trách nhiệm nghiêm túc của thế hệ hôm nay.

Tuyến đường xuyên rừng Khu Bảo tồn Thiên nhiên - Văn hóa Đồng Nai với tổng mức đầu tư gần 30.000 tỷ đồng đã chính thức được khởi công vào ngày 30/6/2026

Với tổng diện tích hơn 100.571 ha bao gồm hệ thống rừng đặc dụng và mặt nước hồ Trị An, khu bảo tồn này là vùng lõi của Khu Dự trữ sinh quyển thế giới được UNESCO công nhận.

Giữa dòng chảy phát triển mới, TP. Đồng Nai đang định hướng khơi thông tiềm năng với quy hoạch 51 điểm du lịch sinh thái và 37 tuyến du lịch dọc hồ Trị An gắn liền với mô hình sinh thái phát thải thấp.

Đi giữa đại ngàn Mã Đà hôm nay, du khách không chỉ tìm về nguồn cội mà còn được hòa mình vào không gian bảo tồn nguyên sơ, trong lành.

Tuyến được được áp dụng nhiều giải pháp để giải bài toán bảo vệ toàn vẹn môi trường sống cho muông thú

Đại ngàn Chiến khu D hiện là nơi lưu giữ nguồn gene hoang dã vô cùng quý hiếm với hơn 2.277 loài thực vật, nổi bật là những cây cổ thụ hàng trăm năm tuổi đứng sừng sững như chứng nhân thời gian. Dưới tán rừng già là ngôi nhà an toàn của 1.552 loài động vật, trong đó có 147 loài quý hiếm nằm trong Sách Đỏ Việt Nam và Danh lục đỏ IUCN. Nơi đây tự hào là một trong số ít những cánh rừng hoang dã tại Việt Nam còn bảo tồn được các quần thể thú lớn mang tính biểu tượng như voi châu Á và bò tót.

Điểm độc đáo, mang lại nét mềm mại cho vùng đất chiến khu năm xưa chính là “con đường hoa giấy và hoa sứ” dài hơn 30km chạy dọc tuyến ĐT 761. Vào mùa khô, con đường bừng nở sắc thắm rực rỡ, làm dịu đi cái nắng gắt của miền Đông và tô điểm thêm nét thơ mộng cho đại ngàn.

Sức sống mới của Khu bảo tồn năm 2026 không chỉ dừng lại ở công tác khoanh nuôi, bảo vệ nghiêm ngặt của lực lượng kiểm lâm, mà còn nằm ở tư duy hài hòa giữa phát triển hạ tầng kết nối và bảo tồn sinh thái.

Minh chứng rõ nét nhất là dự án xây dựng 13km đường xuyên rừng Mã Đà (đoạn từ cầu Mã Đà đến ngã ba Bà Hào) chính thức được khởi công vào ngày 30/6/2026 với tổng mức đầu tư gần 30.000 tỷ đồng.

Để giải bài toán bảo vệ toàn vẹn môi trường sống cho muông thú, toàn bộ tuyến đường được thiết kế đi trên cao (cầu cạn) từ 9 - 12m để không chia cắt phân khu sinh thái. Đặc biệt, công trình được tích hợp bức tường cách âm và chắn ánh sáng cao 4m dọc tuyến, kết hợp hệ thống đèn chiếu sáng năng lượng mặt trời tự động điều tiết theo lưu lượng xe. Giải pháp sinh thái học tiên tiến này giúp triệt tiêu tối đa các tác động tiêu cực từ tiếng ồn và ánh sáng đến tập tính tự nhiên của động vật hoang dã.

Giới trẻ tận hưởng sự đồi thay của Đại ngàn Chiến khu D

Song song đó, các hoạt động “lâm nghiệp cộng đồng” vẫn duy trì mạnh mẽ. Hằng năm, các chiến dịch “Tháng hành động vì môi trường” liên tục thu hút đông đảo doanh nghiệp, người dân và du khách cùng chung tay làm sạch lòng hồ Trị An, trồng bổ sung các loại cây gỗ lớn bản địa nhằm làm giàu thêm trữ lượng carbon cho rừng.

Tiếp nối thế hệ đi trước, giới trẻ hôm nay tìm về mảnh đất này như là một lời tri ân quá khứ cách mạng

Chiến khu D hôm nay không còn tiếng bom đạn, chỉ còn tiếng chim hót, tiếng gió ngàn xào xạc hòa cùng tiếng sóng vỗ bình yên của hồ Trị An. Giữ gìn môi trường nơi đây không chỉ là bảo vệ một hệ sinh thái bền vững cho tương lai, mà còn là giữ gìn linh hồn lịch sử 80 năm hào hùng của dân tộc. Mỗi bước chân tìm về mảnh đất này đều là một lời tri ân quá khứ cách mạng, vững vàng bước tới tương lai xanh.

Tiến Trung