Việc hợp nhất 3 tỉnh (Vĩnh Long- Bến Tre- Trà Vinh) được xác định là bước đi chiến lược nhằm tinh gọn bộ máy, tăng hiệu quả quản lý nhà nước, tiết kiệm ngân sách và đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội vùng.

Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, tỉnh Vĩnh Long có 124 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 105 xã và 19 phường. Trong đó có 101 xã, 19 phường hình thành sau sắp xếp và 04 xã không thực hiện sắp xếp là các xã Long Hòa (huyện Châu Thành), Đông Hải, Long Vĩnh, Hòa Minh.

Các đội thu gom, vận chuyển rác cũng như cơ quan quản lý bãi rác đã tăng cường các biện pháp để bảo đảm vệ sinh, tạo vẻ mỹ quan xanh - sạch - đẹp tại trung tâm tỉnh.

Theo đại diện Công ty cổ phần Công trình công cộng tỉnh Vĩnh Long, sau khi sáp nhập tỉnh, lượng rác thải ở các phường trung tâm tỉnh Vĩnh Long có tăng so với trước, từ 350-400 tấn/ ngày. Hiện nay, rác được chôn lấp tại bãi rác số 4 thuộc khu vực bãi rác Hòa Phú, xã Phú Quới, tỉnh Vĩnh Long.

Hiện nay, Công ty cổ phần Công trình công cộng tỉnh Vĩnh Long đang quản lý toàn bộ khu xử lý rác thải Hòa Phú, với diện tích là 23,38 ha, theo quy hoạch sử dụng đất được phê duyệt là 47 ha. Trong đó, các bãi rác Hòa Phú, bãi chôn lấp 1 và 2 với diện tích 6,4 ha với sức chứa gần 700 nghìn tấn đã phủ đỉnh. Riêng bãi chôn lấp hợp vệ sinh số 3 có 4,6 ha, hoạt động từ tháng 5/2020, công suất thiết kế 200 nghìn tấn rác. Bãi rác này đã ngưng tiếp nhận rác từ ngày 1/7/2025, công suất thực tế đạt 480 nghìn tấn rác, vượt công suất 240%. Hiện tại bãi rác số 3 này đang thực hiện lu lèn đầm chặt, phủ đất đúng quy trình.

Bãi chôn lấp hợp vệ sinh số 4 có diện tích 3,2 ha (toàn bộ diện tích thu hồi là 5 ha) đang hoạt động, công suất thiết kế 200 nghìn tấn rác. Bãi chôn lấp này đã đưa vào tiếp nhận rác ngày 1/7/2025, dự kiến hoạt động từ 1,5 đến 2 năm sẽ đầy. Để giảm lượng rác đầu vào, công ty đã đưa hai máy sàng rác tuyển lựa bọc nilon trước khi đưa rác xuống hố.

Nhằm bảo đảm vệ sinh môi trường chung quanh bãi rác, hiện tại công ty đã hoàn thành dự án phủ bạt hồ chứa nước rỉ rác để hạn chế nước mưa xâm nhập làm phát sinh lượng nước rỉ rác phải xử lý. Năm 2025, công ty tổ chức đấu thầu và lựa chọn nhà thầu thực hiện xử lý nước rỉ rác, đồng thời kết hợp cùng các đơn vị chức năng giám sát về khối lượng và chất lượng nước thải đầu ra luôn bảo đảm đúng các quy trình kỹ thuật và các tiêu chuẩn xả thải hiện hành; kiểm định nước đạt loại B trước khi thải ra môi trường.

Hiện tại, công suất xử lý nước rỉ rác bình quân đạt 200 m3/ngày/đêm. Công ty cũng kiến nghị để tiếp tục xử lý rác thải cho toàn tỉnh, cần phải sớm đầu tư nhà máy xử lý rác thải trước khi bãi rác số 4 được lấp đầy.

Hiện nay, tỉnh Vĩnh Long mới có khoảng 20 bãi rác quy mô nhỏ, trong đó có ba bãi rác lớn từ thời kỳ trước sáp nhập. Các bãi rác này đã và đang được kêu gọi đầu tư xây dựng nhà máy xử lý chất thải. Thời gian qua, có một số bãi rác trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long không bảo đảm vệ sinh đã ảnh hưởng môi trường và gây bức xúc đến người dân. Trong đó có bãi rác An Hiệp của tỉnh Bến Tre (trước đây). Ngay sau đó, cơ quan chức năng đã có những giải pháp xử lý cấp bách: Xử lý mùi, nước rỉ rác, khắc phục điều kiện vệ sinh môi trường theo yêu cầu người dân. Đến nay, công tác này đã hoàn tất.

Về giải pháp lâu dài: Dự án xây dựng nhà máy xử lý rác tại An Hiệp trước đây do huyện làm chủ đầu tư, nhưng nay xã không đủ thẩm quyền thực hiện. Sở Tài nguyên và Môi trường sẽ tiếp nhận và triển khai lại dự án, bảo đảm tiến độ và năng lực xử lý rác bền vững.

Nhà thầu sẽ phối hợp các đơn vị chức năng và chính quyền địa phương rà soát lại tất cả các bãi rác trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long để có hướng xử lý tốt nhất. Đối với bãi rác Hòa Phú, đơn vị sẽ đẩy mạnh kêu gọi sớm đầu tư nhà máy xử lý rác, bảo đảm vệ sinh môi trường cho người dân sinh sống chung quanh khu vực bãi rác.

Nhằm hướng đến phát triển các ngành chế biến sâu nông sản, thực phẩm, thủy sản và công nghiệp hỗ trợ phục vụ nông nghiệp, tỉnh Vĩnh Long nhận thấy rõ ràng mối liên kết giữa các ngành này với công tác bảo vệ môi trường. Môi trường sạch, hiệu quả thu hút đầu tư lớn. Do đó, tỉnh sẽ tập trung nguồn lực thực hiện thu hút đầu tư với các doanh nghiệp có công nghệ tiên tiến, tiết kiệm năng lượng, thân thiện môi trường bên cạnh việc đồng bộ các giải pháp bảo vệ môi trường trong thời gian tới. Đây là bàn đạp thuận lợi để Vĩnh Long sắp xếp lại không gian phát triển, giải quyết những điểm nghẽn còn tồn đọng và tạo không gian mở, đón sóng đầu tư, để đưa tỉnh phát triển mạnh mẽ, bền vững trong thời gian tới.