Triển khai mô hình “Tổ tự quản bảo vệ môi trường” tại các xã, phường trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa

UBND tỉnh yêu cầu: Tổ tự quản bảo vệ môi trường được tổ chức tại thôn, tổ dân phố hoặc khu dân cư. Căn cứ điều kiện thực tế, UBND cấp xã chủ động lựa chọn hình thức phù hợp: (i) Thành lập mới Tổ tự quản bảo vệ môi trường; (ii) Kiện toàn Tổ tự quản đã có; (iii) Bổ sung, lồng ghép nhiệm vụ bảo vệ môi trường vào mô hình tự quản đang hoạt động hiệu quả trên địa bàn.

Mỗi thôn, tổ dân phố có ít nhất một Tổ tự quản bảo vệ môi trường hoặc có mô hình tự quản hiện có được giao thực hiện nhiệm vụ tự quản về bảo vệ môi trường. Đối với địa bàn có quy mô dân số lớn, diện tích rộng hoặc có nhiều khu vực tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm môi trường, có thể thành lập nhiều Tổ tự quản hoặc phân công thành viên phụ trách từng khu vực cụ thể. Đối với địa bàn có quy mô nhỏ, liền kề hoặc có điều kiện khó khăn, có thể thành lập Tổ tự quản liên thôn, liên xóm hoặc phân công một Tổ tự quản phụ trách nhiều thôn, tổ dân phố, khu dân cư; bảo đảm phù hợp với điều kiện thực tế và hiệu quả hoạt động.

Cơ cấu tổ chức:Tổ tự quản gồm: 01 Tổ trưởng, 01 Tổ phó và các thành viên. Số lượng thành viên của mỗi Tổ tự quản do Ủy ban nhân dân cấp xã quyết định căn cứ vào quy mô dân số, diện tích, đặc điểm địa bàn, nhưng bảo đảm phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ và điều kiện thực tế; ít nhất 07 thành viên đối với mỗi Tổ.

Thành viên Tổ tự quản được lựa chọn từ những cá nhân có uy tín, trách nhiệm, tinh thần tự nguyện, am hiểu địa bàn, có khả năng tuyên truyền, vận động Nhân dân và tích cực tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường.

Triển khai mô hình “Tổ tự quản bảo vệ môi trường” tại các xã, phường trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa

Thành phần Tổ tự quản có thể bao gồm: Đại diện Ban công tác Mặt trận ở khu dân cư; Trưởng thôn, Trưởng bản, Tổ trưởng tổ dân phố hoặc người được giao phụ trách khu dân cư; đại diện Chi hội Phụ nữ, Chi đoàn Thanh niên, Chi hội Nông dân, Chi hội Cựu chiến binh; người cao tuổi, người có uy tín trong cộng đồng; đại diện tổ chức tôn giáo (nếu có); đại diện cơ sở sản xuất, kinh doanh, hợp tác xã hoặc doanh nghiệp trên địa bàn (nếu cần thiết) và các cá nhân tự nguyện tham gia hoạt động bảo vệ môi trường.

Tổ tự quản có nhiệm vụ:Thực hiệntuyên truyền, vận động Nhân dân chấp hành các quy định hiện hành của pháp luật về bảo vệ môi trường; thực hiện phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn, giữ gìn vệ sinh môi trường và cảnh quan khu dân cư. Tổ chức, vận động cộng đồng dân cư tham gia vệ sinh môi trường, thu gom chất thải, chỉnh trang cảnh quan, trồng và chăm sóc cây xanh, xây dựng khu dân cư xanh - sạch - đẹp. Theo dõi, giám sát, phát hiện, ghi nhận và kịp thời phản ánh, kiến nghị các vấn đề về môi trường, hành vi có nguy cơ gây ô nhiễm hoặc vi phạm quy định về bảo vệ môi trường đến Ủy ban nhân dân cấp xã hoặc cơ quan có thẩm quyền.

Phối hợp với Ủy ban nhân dân cấp xã, các cơ quan, đơn vị, tổ chức và cá nhân có liên quan trong tuyên truyền, vận động, cung cấp thông tin và thực hiện các hoạt động bảo vệ môi trường tại cộng đồng theo hướng dẫn của cơ quan có thẩm quyền. Tổng hợp tình hình, kết quả hoạt động và các phản ánh, kiến nghị về môi trường trên địa bàn, báo cáo Ủy ban nhân dân cấp xã theo quy định hoặc khi có yêu cầu.

Hoạt động trên cơ sở tự nguyện, tự quản, tự chịu trách nhiệm; bảo đảm dân chủ, công khai, minh bạch và đúng quy định của pháp luật. Không làm thay chức năng quản lý nhà nước hoặc nhiệm vụ của các cơ quan, đơn vị, lực lượng chức năng; không thực hiện các hoạt động thanh tra, kiểm tra, xử phạt vi phạm hành chính.

Phát huy vai trò giám sát của cộng đồng dân cư; kịp thời phát hiện, phản ánh, kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường. Thực hiện chế độ hội họp, trao đổi thông tin, báo cáo định kỳ hoặc đột xuất theo yêu cầu của Ủy ban nhân dân cấp xã. Khuyễn khích ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong quản lý, trao đổi thông tin, tiếp nhận phản ánh và tuyê truyền về bảo vệ môi trường.

Tổ tự quản phải xây dựng kế hoạch hoạt động hằng năm và tổ chức triển khai các nhiệm vụ theo kế hoạch đã được Ủy ban nhân dân cấp xã thống nhất. Tổ chức họp định kỳ ít nhất 01 lần/Quý để đánh giá kết quả hoạt động, trao đổi các vấn đề môi trường phát sinh và đề xuất giải pháp xử lý; trường hợp cần thiết có thể họp đột xuất.

Thành viên Tổ tự quản thực hiện nhiệm vụ theo sự phân công của Tổ trưởng; chủ động nắm tình hình tại địa bàn được giao phụ trách, kịp thời báo cáo các vấn đề phát sinh. Tổ tự quản duy trì sổ theo dõi hoạt động; ghi nhận các phản ánh, kiến nghị của người dân; tổng hợp kết quả tuyên truyền, giám sát và các nội dung đã phối hợp xử lý để phục vụ công tác báo cáo.

Chịu sự hướng dẫn, chỉ đạo và quản lý trực tiếp của Ủy ban nhân dân cấp xã trong quá trình thực hiện nhiệm vụ. Phối hợp với công chức xã được phân công phụ trách, Công an cấp xã, Ban quản lý thôn/tổ dân phố, Ban công tác Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội trong tuyên truyền, giám sát, tiếp nhận, phản ánh thông tin; phối hợp cung cấp thông tin phục vụ cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý các vấn đề môi trường.

Ủy ban nhân dân cấp xã tạo điều kiện về địa điểm sinh hoạt, tài liệu, biểu mẫu, phương tiện phục vụ hoạt động và các điều kiện cần thiết khác theo khả năng của địa phương. Khuyến khích huy động nguồn lực xã hội hóa, sự tham gia, hỗ trợ của các tổ chức, doanh nghiệp, hợp tác xã và cá nhân để nâng cao hiệu quả hoạt động của Tổ tự quản theo đúng quy định của pháp luật.

Trong quá trình tổ chức thực hiện, nếu có khó khăn, vướng mắc phát sinh vượt thẩm quyền, các sở, ngành, đơn vị cấp tỉnh và UBND các xã, phường kịp thời phản ánh bằng văn bản về Sở Nông nghiệp và Môi trường để tổng hợp, báo cáo Ủy ban nhân dân tỉnh xem xét, giải quyết.