Xã Long Điền, TP.HCM: Kết nối di sản văn hóa, sản xuất nông nghiệp và chuyển đổi số, mở hướng phát triển du lịch bền vững

Phát huy giá trị di tích lịch sử, văn hóa

Long Điền là địa bàn có hệ thống di tích lịch sử, văn hóa phong phú, gắn với quá trình hình thành, phát triển của vùng đất và đời sống tinh thần của người dân. Tiêu biểu có các di tích chùa Long Bàn, trường Văn Lương, Đình thần Long Điền, Bàu Thành, Đình thần Hắc Lăng và mộ ông Châu Văn Tiếp, Tổ đình Thiên Thai, chùa Long Hòa, núi Chân Tiên.

Mỗi di tích mang những giá trị riêng, phản ánh các khía cạnh về lịch sử, tín ngưỡng, văn hóa và truyền thống của cộng đồng địa phương.

Bà Đỗ Kim Quyên, Phó Chủ tịch UBND xã Long Điền phát biểu tại lễ ra mắt mô hình “Tham quan di tích lịch sử - văn hóa gắn với chuyển đổi số trên địa bàn xã Long Điền”, được tổ chức vào sáng 10/10.

Trong đó, chùa Long Bàn, chùa Long Hòa và Tổ đình Thiên Thai có thể góp phần giới thiệu các giá trị kiến trúc, tín ngưỡng và đời sống văn hóa tâm linh. Đình thần Long Điền, Đình thần Hắc Lăng và mộ ông Châu Văn Tiếp là những địa điểm có thể kết nối với nội dung tìm hiểu lịch sử, nhân vật và truyền thống địa phương. Di tích trường Văn Lương, Bàu Thành và núi Chân Tiên cũng có thể được đưa vào các chương trình trải nghiệm phù hợp với giá trị và điều kiện tham quan thực tế.

Theo bà Đỗ Kim Quyên, Phó Chủ tịch UBND xã Long Điền, đây không những địa chỉ lưu giữ dấu ấn quá khứ mà còn là nguồn tài nguyên quan trọng để phát triển các hoạt động tham quan, tìm hiểu lịch sử, giáo dục truyền thống và trải nghiệm văn hóa.

Đại diện lãnh đạo Sở Du lịch TP.HCM và xã Long Điền trao bảng mã QR cho đại diện các chủ thể quản lý di tích lịch sử - văn hóa được xếp hạng và trường học trên địa bàn.

Điểm nhấn là ứng dụng chuyển đổi số, đưa thông tin về di tích đến gần hơn với người dân và du khách. Thông qua hệ thống mã QR được bố trí tại các di tích, trường học và một số địa điểm phù hợp trên địa bàn, người dân và du khách có thể sử dụng điện thoại hoặc thiết bị điện từ để nhanh chóng tìm hiểu thông tin về lịch sử, nguồn gốc và giá trị văn hóa của từng di tích.

Các đại biểu dự lễ ra mắt mô hình “Tham quan di tích lịch sử - văn hóa gắn với chuyển đổi số trên địa bàn xã Long Điền”.

Việc kết nối các di tích thành những tuyến tham quan có chủ đề sẽ giúp du khách có cái nhìn toàn diện hơn về vùng đất Long Điền. Cùng với đó, công tác bảo tồn, gìn giữ cảnh quan, vệ sinh môi trường và nâng cao ý thức của cộng đồng trong bảo vệ di tích phải được đặt lên hàng đầu.

Tổ đình Thiên Thai trên địa bàn xã Long Điền là Di tích cấp tỉnh với kiến trúc chùa truyền thống.

Kết nối làng nghề, vùng sản xuất nông nghiệp với du lịch trải nghiệm

Bên cạnh giá trị di sản, Long Điền còn có những mô hình sản xuất nông nghiệp và làng nghề truyền thống giàu tiềm năng để phát triển các sản phẩm du lịch trải nghiệm. Nổi bật là mô hình nuôi tôm công nghệ cao của Hợp tác xã Chợ Bến. Với 11 ao (diện tích khoảng 1.000m2/ao), năng suất đạt gần 3 tấn/ao, mô hình nuôi tôm an toàn sinh học “CP.Biotic Farming”, giúp kiểm soát tốt môi trường nước, hạn chế dịch bệnh, rút ngắn thời gian nuôi và nâng cao lợi nhuận. Theo ông Huỳnh Văn Thuyết, Giám đốc HTX, hiệu quả kinh tế từ mô hình này không chỉ giúp các thành viên HTX ổn định thu nhập mà còn tạo việc làm thường xuyên cho nhiều lao động địa phương, từng bước hình thành vùng sản xuất thủy sản tập trung, khắc phục tình trạng sản xuất manh mún, nhỏ lẻ.

Nông dân xã Long Điền, TP.HCM phấn khởi thu hoạch vụ tôm được mùa, được giá.

Với hơn 100 hộ gia đình gắn bó, làng nghề bánh tráng An Ngãi đã tồn tại hơn một thế kỷ, trở thành niềm tự hào của người dân địa phương. Ngoài việc giữ gìn phương thức thủ công truyền thống, nhiều hộ đã mạnh dạn ứng dụng máy móc hiện đại, nâng cao năng suất và vệ sinh an toàn thực phẩm, đồng thời xây dựng thương hiệu cho sản phẩm. Ngày 24/6/2025, nghề tráng bánh tráng An Ngãi đã được công nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Bên cạnh đó, trên địa bàn Long Điền còn có hàng trăm ha sản xuất muối trải bạt, nghề làm bánh hỏi An Nhứt, mô hình sản xuất lúa hữu cơ… Đây là những điểm nhấn có thể tạo nên sự khác biệt cho sản phẩm du lịch của địa phương, bởi du khách không chỉ được tham quan mà còn có cơ hội tìm hiểu quy trình sản xuất, trải nghiệm hoạt động lao động và khám phá câu chuyện đằng sau mỗi sản phẩm.

HS tham gia các hoạt động trải nghiệm nghề sản xuất muối truyền thống tại xã Long Điền.

Điểm chung của các mô hình là khả năng kết nối sản xuất với dịch vụ trải nghiệm, qua đó gia tăng giá trị cho nông sản và nâng cao vai trò chủ thể của người nông dân. Khi được đưa vào các chương trình tham quan phù hợp, mỗi cơ sở sản xuất, làng nghề không chỉ là nơi làm ra sản phẩm mà còn có thể trở thành một điểm đến mang giá trị văn hóa, giáo dục và kinh tế.

Ứng dụng chuyển đổi số, hình thành tuyến du lịch

Thực hiện Nghị quyết số 15/NQ-ĐU ngày 9/3/2026 của Đảng ủy xã về phát huy các giá trị di tích lịch sử - văn hóa, kết hợp phát triển các loại hình du lịch sinh thái, trải nghiệm trên địa bàn xã giai đoạn 2025 – 2030, việc xây dựng mô hình “Tham quan di tích lịch sử - văn hóa gắn với chuyển đổi số” là bước cụ thể hóa chủ trương của địa phương trong bảo tồn, quảng bá và phát huy các giá trị văn hóa trên địa bàn.

Theo UBND xã Long Điền, cách làm này góp phần đưa những giá trị được lưu giữ trong không gian di tích đến gần hơn với cộng đồng, theo hướng trực quan, thuận tiện và phù hợp với phương thức tiếp cận thông tin hiện nay, nhất là đối với học sinh, đoàn viên, thanh niên và thế hệ trẻ.

Tham quan di tích lịch sử - văn hóa gắn với chuyển đổi số, là bước cụ thể hóa chủ trương của địa phương trong bảo tồn, quảng bá và phát huy các giá trị văn hóa trên địa bàn.

Để kết nối hiệu quả các điểm di tích với mô hình sản xuất nông nghiệp, Long Điền cần định hướng xây dựng các tuyến tham quan, thiết kế các chương trình theo chủ đề như hành trình tìm hiểu di sản lịch sử - văn hóa; trải nghiệm làng nghề và ẩm thực truyền thống; khám phá nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp xanh; hoặc kết hợp nhiều loại hình trong một chuyến tham quan.

Việc xây dựng tuyến cần dựa trên khảo sát khoảng cách, điều kiện giao thông, khả năng đón khách, thời gian hoạt động của từng điểm và nhu cầu của du khách. Đặc biệt, các cơ sở sản xuất tham gia mô hình cần bảo đảm vệ sinh môi trường, an toàn thực phẩm. Tham gia nền tảng số còn mở ra cơ hội giới thiệu sản phẩm, tiếp cận khách hàng và phát triển các kênh tiêu thụ trực tiếp. Đây là hướng đi góp phần kết nối du lịch với thương mại, từng bước hình thành chuỗi giá trị từ sản xuất, trải nghiệm đến tiêu thụ sản phẩm đặc trưng, sản phẩm OCOP của địa phương.

“Với sự quan tâm của TP.HCM, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, sự đồng hành của các cơ quan, đơn vị và sự hưởng ứng tích cực của Nhân dân, mô hình tham quan di tích lịch sử - văn hóa, gắn kết với sản xuất nông nghiệp và chuyển đổi số sẽ từng bước được vận hành thực chất, duy trì thường xuyên, mở ra những hướng đi mới, phù hợp cho phát triển kinh tế du lịch trên địa bàn xã Long Điền”, Phó Chủ tịch UBND xã Long Điền Đỗ Kim Quyên nhấn mạnh.

Đinh Hùng