Tại Vườn quốc gia (VQG) Chư Mom Ray, hệ thống thiết bị ghi hình tự động, camera giám sát đang được ví như “người gác rừng thâm lặng” góp phần quan trọng trong việc theo dõi hành vi xâm hại rừng và bảo vệ các loài động vật hoang dã, đặc biệt là các loài quý hiếm, nguy cấp.

Gác rừng bằng công nghệ mới

Để canh gác, bảo vệ cho những cánh rừng tự nhiên, VQG Chư Mom Ray hiện đang triển khai 280 máy ảnh và máy quay phim tự động, cùng hệ thống camera giám sát tại các cửa rừng và khu vực trọng yếu sâu trong lõi rừng. Hệ thống thiết bị thông minh, hoạt động liên tục giúp đội ngũ quản lý thu thập hình ảnh các loài động vật hoang dã, đồng thời phát hiện sớm các hành vi xâm hại môi trường và săn bắt trái phép.

Gấu quý hiếm được phát hiện qua hệ thống camera giám sát

Các thiết bị này đang được hoạt động liên tục, kể cả dịp nghỉ Tết, truyền dữ liệu về trung tâm điều phối. Khi phát hiện người lạ xuất hiện gần khu vực sinh sống của các loài quý hiếm hoặc mang theo công cụ săn bắn, hệ thống báo động giúp lực lượng kiểm lâm nhanh chóng phản ứng, phân tích tình huống và xử lý theo quy định.

Công nghệ ghi hình tự động không chỉ là công cụ ghi nhận hiện trạng các loài mà còn hỗ trợ giám sát biến động quần thể theo thời gian thực, đóng vai trò thiết yếu trong chiến lược quản lý rừng và bảo tồn đa dạng sinh học.

Ghi nhận thêm hơn 30 loài động vật quý hiếm

VQG Chư Mom Ray có diện tích hơn 60.000 ha, là nơi cư trú của khoảng 1.000 loài động vật, trong đó có 112 loài được ghi danh trong Sách đỏ Việt Nam và Sách đỏ thế giới. Riêng trong hai năm gần đây, thông qua hệ thống máy chụp ảnh, máy quay phim tự động đặt trong rừng, đơn vị đã ghi nhận sự xuất hiện của hơn 30 loài động vật quý hiếm.

Sự xuất hiện của các loài cực kỳ quý hiếm như gấu ngựa, bò tót, gà tiền mặt màu đỏ và gà lôi vằn cho thấy tầm quan trọng và giá trị bảo tồn đặc biệt của khu vực này. Tất cả các loài động vật quý hiếm đó đều đang được bảo vệ nghiêm ngặt, nghiêm cấm mọi hành vi săn bắt, xâm hại.

Những hình ảnh và dữ liệu về động vật hoang dã qua hệ thống camera, máy quay tự động sẽ được tích hợp vào hệ thống phân tích sinh thái, bổ sung cho các phương pháp khảo sát truyền thống như điều tra thực địa, bẫy ảnh truyền thống và ghi chép bằng tay, giúp đánh giá chính xác hơn tình hình đa dạng sinh học trong khu vực.

Gà lôi quý hiếm được chụp tại VQG Chư Mom Ray

Việc áp dụng và mở rộng công nghệ giám sát thông minh đang là xu hướng tất yếu trong bảo tồn thiên nhiên. Các giải pháp hiện đại như camera nhiệt, hệ thống cảm biến chuyển động, thiết bị bay không người lái và phần mềm phân tích dữ liệu bằng trí tuệ nhân tạo cũng đang được thử nghiệm và triển khai tại nhiều khu bảo tồn trên thế giới. Những công nghệ này không chỉ tăng hiệu quả giám sát mà còn cải thiện khả năng dự báo và phản ứng nhanh trước các nguy cơ đối với hệ sinh thái.

Song song với ứng dụng công nghệ, lực lượng chức năng ở VQG Chư Mom Ray tiếp tục duy trì tuần tra rừng thường xuyên, tháo gỡ bẫy động vật, và đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức cộng đồng về vai trò của rừng và loài hoang dã.

Việc kết hợp công nghệ tiên tiến và phương thức bảo tồn truyền thống tạo thành một quy trình giám sát - phản ứng - bảo vệ, góp phần nâng cao hiệu quả trong công tác bảo tồn đa dạng sinh học tại Việt Nam.